Người lính trong văn học thời hậu chiến - Mạnh Hà (Viện Văn học)

Người lính là một đề tài cốt lõi, giữ vị trí hàng đầu và giàu ý nghĩa trong văn học Việt Nam hiện đại nửa cuối thế kỉ XX. Sự ra đời của hình tượng người lính gắn liền với lịch sử chống ngoại xâm của dân tộc. Hình tượng nghệ thuật này đặc biệt nổi bật như một kiểu nhân vật của thời đại mới với sự hình thành của một mẫu người văn hóa mới - người chiến sĩ cách mạng, với kiểu tác giả mới - nhà văn chiến sĩ.

Đọc thêm...

Hai nội dung nổi bật của thơ Việt Nam thời hậu chiến - Nguyễn Hữu Quý

Có thể nói ngay rằng hiện thực cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mĩ xâm lược của nhân dân ta kéo dài suốt ba mươi năm từ tháng 12 năm 1946 đến ngày 30 tháng 4 năm 1975 là chất liệu chủ yếu và quan trọng nhất để tạo ra dòng văn học chiến tranh cách mạng nói chung và thơ ca chiến tranh cách mạng nói riêng.

Đọc thêm...

Nhà thơ Xuân Diệu: Thơ tình hay vì yêu thật, sống thật

Đến nay dường như vẫn còn là một vấn đề quá khó đối với không ít người, khi phải trả lời câu hỏi vì sao thơ tình của Xuân Diệu hay đến mức khó ai có thể vượt qua? Người ta đã tốn không biết bao nhiêu giấy mực kể cả những người đồng thời cũng như hậu thế nhằm đi tìm kiếm câu trả lời cho vấn đề, nhưng xem ra cũng chỉ là phỏng đoán.

Đọc thêm...

Motif người hóa đá/ đá hóa người trong truyền thuyết dân gian Việt Nam - Nguyễn Thị Quỳnh Hương

 

Motif người hóa đá/ đá hóa người là một trong những motif phổ biến của biểu tượng đá trong truyền thuyết dân gian Việt Nam.Tuy nhiên, bên cạnh hai motif người hóa đá, và đá hóa người, truyền thuyết dân gian Việt Nam còn xuất hiện dạng thức người hóa đá và chính đá đó lại hóa thành người. Dạng thứ ba này đã tạo ra một vòng tròn luân hồi của con người.

Đọc thêm...

Hàn Mặc Tử - một định nghĩa bằng máu về thơ - Chu Văn Sơn

 

Hàn Mặc Tử được sinh ra cho thơ. Sinh thời, Hàn đã sống bằng thơ. Bây giờ và mai sau Hàn vẫn sống bằng thơ. Bởi vì Hàn đã chết cho mỗi lời thơ. Đó là bài học về thơ đắt giá và sáng giá nhất của muôn đời.

Đọc thêm...

Phê bình dưới những thiết chế truyền thông hậu hiện đại - Phan Tuấn Anh

Phê bình văn học luôn tồn tại dưới những thiết chế (establishment), có những thiết chế nội tại (thể loại, trào lưu, ngôn ngữ…), lại có những thiết chế ngoại tại (chính trị, tôn giáo, tư tưởng…), trong khuôn khổ của bài viết, chúng tôi chỉ mới giới hạn sự khảo sát của mình trong những thiết chế truyền thông.

Đọc thêm...

Chủ nghĩa hiện thực thị giác trong văn học Việt Nam trước 1975 -Lã Nguyên

Rất dễ nhận ra hình tượng thị giác trong văn học trước 1975, vì ở đây, hình tượng thường được kiến tạo theo nguyên tắc vẽ tranh, đầy màu sắc và đường nét. Tố Hữu thấy “Nước non mình đâu cũng đẹp như tranh” (Trên đường thiên lí). Ông mời gọi “Anh hoạ sĩ làng Hồ, lại đây anh mà vẽ” (Bài ca xuân 71). Nguyễn Tuân lại hào hứng vẽ “áp-phích”. Trong Đường lên Tây Bắc, ông viết: “Bây giờ thì khác quá đi rồi. Cuộc đời có tổ chức, có trật tự, công khai có Đảng có kế hoạch, cuộc đời mới đang bén rễ đâm chồi mạnh, và nơi đây đang kết tinh nhiều giống hoa say nồng chưa nở một lần nào trên đồi lũng Thái Mèo.

Đọc thêm...

Văn học đồng tính ở Việt Nam – từ những hình thức ngụy trang đến các tự thuật thú nhận -Trần Ngọc Hiếu

Văn học đồng tính (queer literature) là gì? Là văn học được viết bởi các tác giả đồng tính? Là các tác phẩm lấy đời sống của người đồng tính làm đề tài? Là tác phẩm đề cập, khắc họa hình tượng nhân vật đồng tính? Văn học đồng tính được xác lập nhờ một lối viết đặc biệt hay đó còn là dòng văn học được hình thành bởi tưởng tượng của một cách đọc đặc biệt? Đó những câu hỏi dường như chối từ những khẳng định quả quyết.

Đọc thêm...

Tiếng nói như một thân phận và như một hành động - Trần Thiện Khanh

Kể từ 1980 trở đi, nữ hóa sáng tác và nghiên cứu văn học là một xu hướng, một hiện tượng nổi bật và có tính chất thế giới (châu Phi, Trung Quốc, Pháp, Nhật Bản, Nga,Anh…đều bùng nổ văn học nữ; giải thưởng Nobel văn học danh giá cũng về tay nhiều nhà văn nữ). Đây cũng là thời kỳ thứ ba của văn xuôi nữ hiện đại Việt Nam.

Đọc thêm...

Sự cám dỗ của những viên thuốc an thần ( Đọc thơ Dư Thị Hoàn) - Nguyễn Thanh Tâm

Xuất phát từ việc đọc lại tập thơ Lối nhỏ của nhà thơ Dư Thị Hoàn xuất bản năm 1988 – thời điểm Đổi mới đang diễn ra mạnh mẽ nhất, bài viết trước hết thâm nhập vào văn bản, tìm kiếm những thực tại khác được bộc lộ hoặc che giấu, lý giải căn nguyên của những hiện diện ấy. Từ trường hợp Lối nhỏ, tiểu luận đặt ra giả thuyết về bản sắc nữ tính của thơ nữ Việt Nam sau Đổi mới với ý nghĩa như là một bước ngoặt của lịch sử thơ nữ Việt Nam.

Đọc thêm...

Mấy suy nghĩ từ cuộc đời và sự nghiệp của Vũ Trọng Phụng - Nguyễn Đăng Mạnh

Nhưng một cây bút khi đã tạo ra được những kiệt tác, thì cuộc đời ông ta, tác phẩm của ông ta, tự chúng sẽ đặt ra biết bao vấn đề khiến ta phải suy nghĩ để khai thác những bài học kinh nghiệm, để rút ra những chân lý này khác về sáng tạo nghệ thuật. Vũ Trọng Phụng là trường hợp như vậy. Ngày nay người ta không còn phải dè dặt khi gọi ông là một thiên tài: hai mươi bảy tuổi đời mà để lại một sự nghiệp đồ sộ, trong đó có những tác phẩm có thể gọi là không tiền khoáng hậu.

Đọc thêm...

Yếu tố Phật giáo và tín ngưỡng dân gian trong truyện thơ Nôm có nguồn gốc bản địa Việt Nam – Nguyễn Văn Hoài

So với nhóm truyện thơ Nôm được vay mượn từ văn học thông tục Trung Quốc (chủ yếu là tiểu thuyết tài tử giai nhân) thì mảng truyện thơ Nôm có nguồn gốc bản địa Việt Nam có những nét khác biệt khá rõ. Một trong những nét khác biệt đáng lưu ý đó là những yếu tố văn hóa tâm linh hiện diện trong tác phẩm. Tư tưởng Phật giáo và tín ngưỡng dân gian là những yếu tố tham gia mật thiết vào cốt truyện, cấu trúc tác phẩm, góp phần định hình thi pháp thể loại của mảng truyện thơ Nôm này.

Đọc thêm...

Ngọn đèn xanh trong xứ mơ hồ (Nghĩ về Trúc Thông và cách tân thơ) - Chu Văn Sơn

Đọc Trúc Thông, ngay từ những ngày đầu, tôi đã thấy đọng lại trong mình ba ấn tượng : LỤA, TRONG và ĐẠM. Sống cùng thơ Trúc Thông ngần ấy thời gian, lắng lại sau mỗi tập, mỗi chặng vẫn là ba dáng vẻ : LỤA, TRONG và ĐẠM. Và, đến bây giờ, sự nghiệp anh đã gần như hoàn tất, phiêu du bao cuộc vào cõi thơ ấy rồi, thấy kết lại sau cùng vẫn là ba chữ : ĐẠM, LỤA và TRONG. Thơ anh đã cho tôi hay tôi đã vay anh ba chữ quý ấy ? Tôi chưa nói với anh về chúng bao giờ. Ba bí mật. Một chùm chìa khóa. Tôi giữ cho mình để mở vào cõi nghệ thuật Trúc Thông.

Đọc thêm...

Hình ảnh Bác Hồ trong thơ -Nguyễn Ngọc Phú

Nhà thơ Tố Hữu trong bài thơ “Bác ơi” có hai câu thơ khắc họa rõ nét, tính cách giản dị, khiêm tốn, chí công vô tư của Bác: “Mong manh áo vải hồn muôn trượng – Hơn tượng đồng phơi những lối mòn”.

Đọc thêm...

Món nộm văn hóa hiện nay dưới con mắt Đỗ Minh Tuấn - Phan Huy Dũng

Thần thánh và bươm bướm là tác phẩm đạt giải C trong cuộc thi tiểu thuyết lần thứ ba (2006 – 2009) do Hội Nhà văn Việt Nam tổ chức. Giải C dĩ nhiên không phải là giải cao nhưng cuốn tiểu thuyết của Đỗ Minh Tuấn lại gây được dư luận khá sôi nổi và đã nhận được những lời khen nồng nhiệt.

Đọc thêm...

Văn học thời kỳ chống Pháp và chống Mỹ - Đỗ Ngọc Yên

Dù cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ của dân tộc ta đã đi vào quá vãng, nhưng những ấn tượng về chiến tranh đối với nhiều thế hệ nhà văn không dễ phai mờ. Chiến tranh. Vâng! Đấy là những thời đoạn vô cùng hào hùng và khốc liệt trong lịch sử chống ngoại xâm của dân tộc ta. Chiến tranh đã tạo ra cho con người một cuộc sống khác, khiến bất kỳ ai đã từng trải qua sẽ chẳng thể nào quên được những thời đoạn lịch sử ấy.

Đọc thêm...

Văn học đô thị: khái niệm và đặc điểm - Nguyễn Thị Phương Thuý

Tuy nhiên, giữa bốn đối tượng văn học đô thị vừa trình bày ở trên vẫn có một điểm chung cơ bản. Dù nhìn từ góc độ đối lập với văn học cung đình, đối lập với văn học nông thôn, đối lập với văn học được xuất bản chính thống, hay ở trường hợp Việt Nam 1954-1975 là đối lập với văn học hiện thực xã hội chủ nghĩa, văn học đô thị vẫn là bộ phận văn học chịu chi phối sâu sắc bởi quy luật cung-cầu của thị trường.

Đọc thêm...

Cái chết như là vấn đề của truyện kể - Ju. Lotman

Mọi hành vi của con người đều có nghĩa. Điều đó nghĩa là hoạt động của con người được hiểu là có một mục đích nào đấy. Nhưng khái niệm mục đích không tránh khỏi  hàm chứa quan niệm về một kết thúc của sự kiện. Cái ý định của con người đem lại ý nghĩa và mục đích cho hành động và sự kiện  được hiểu là sự phân chia cái thực tại lỉên tục thành một số tiết đoạn ước lệ. Điều đó nhất định kéo theo khát vọng con người muốn hiểu cái gì là đối tượng quan sát của nó. Mối liên hệ giữa ý nghĩa và sự hiểu được Pushkin nhấn mạnh trong “Những câu thơ làm trong đêm mất ngủ”:là sự phân chia cái thực tại lỉên tục thành một số tiết đoạn ước lệ.

Đọc thêm...

Sức hấp dẫn của văn xuôi phi hư cấu – Huỳnh Như Phương

Trong thời đại thông tin và toàn cầu hóa, văn xuôi phi hư cấu (Non-fiction) ngày càng có vai trò to lớn và có tác động quan trọng tới độc giả không chỉ trong lĩnh vực báo chí mà cả trong lĩnh vực văn học. Có thể nói lịch sử văn học giao thoa với lịch sử báo chí là ở thể loại này.

Đọc thêm...

Nguyễn Lương Ngọc và quan niệm "Thơ lập thể" - Lê Hồ Quang

Với ba tập thơ (Từ nước - 1990, Ngày sinh lại - 1991, Lời trong lời - 1994), Nguyễn Lương Ngọc nổi lên như một gương mặt đầy cá tính của thế hệ nhà thơ Đổi mới. Đắm đuối với thơ ca, đồng thời cũng hết sức say mê Hội họa và Mỹ thuật, ông am hiểu khá rộng về các lĩnh vực nghệ thuật vốn có quan hệ chặt chẽ như Hội họa, Âm nhạc và Văn học… Đây là điều kiện tích cực giúp nhà thơ sớm hình thành một quan niệm hiện đại về thơ, về hoạt động sáng tạo.

Đọc thêm...

Vài suy nghĩ về vấn đề quyền con người trong Văn học Phương Tây - Trương Thị Kim Phượng

Văn học mọi thời đại đã thể hiện mối quan tâm sâu sắc đến những quyền lợi thiết yếu của con người điều trước tiên là phải được công nhận là người trước đã. Để được là con người, thì vấn đề độc lập của dân tộc, chủ quyền của đất nước cũng phải được đặt ra. Và điều đó, xưa nay những tác giả vĩ đại đều thấy rõ.

Đọc thêm...

Thuyết Tính Linh của Viên Mai

Viên Mai là tập đại thành của nền phê bình lý luận thơ ca cổ điển Trung Quốc, tác phẩm Tuỳ Viên thi thoạicủa ông được đánh giá là đỉnh cao của nền thi thoại Trung Quốc. Viên Mai bàn về thơ, lấy “tính linh” làm gốc, theo ông, tính linh là cái phong thú tự nhiên mà nhà thơ bỗng cảm nhận được, không cần cảnh giới lớn hay nhỏ, cách điệu cao hay thấp

Đọc thêm...

Về bản chất và ý nghĩa của văn chương -GS. Nguyễn Văn Hạnh

Có thể nói, trong sự vận động của nó, văn chương đích thực dù biến hóa muôn hình nghìn vẻ vẫn luôn đứng trên một cái thế chân kiềng tư tưởng, nghệ thuật, ngôn ngữ, nó là một hợp chất tư tưởng - nghệ thuật - ngôn ngữ, và đòi hỏi người sáng tác cũng như người nghiên cứu có cách khai thác có hiệu quả nhất các mặt bản chất đó, tùy theo yêu cầu của thời đại và tài năng, sở trường của mỗi người.

Đọc thêm...

Sức mạnh của tưởng tượng trong thi ca – Những khởi nguyên của thi pháp

201103150044_pic023Thi pháp học của thi ca luôn là vấn đề mở. Sự thật thì có rất nhiều trường phái nghiên cứu và đề xuất các khái niệm, nội dung nghiên cứu thi pháp thi ca. Năm 2010, khi trả lời  báo chí nhà thơ Thi Hoàng – một người thành công trong đổi mới thi ca của thi đàn Việt sau 1975 đã nói “Thi pháp là không thi pháp”

Đọc thêm...

Thi pháp thơ Hàn Mặc Tử qua "Mùa xuân chín" -Phạm Ngọc Thái

 

“Mùa xuân chín ” được rút ra từ trong thơ điên của Hàn Mặc Tử (đề mục Hương Thơm). Trong Thi nhân Việt Nam, Hoài Thanh có nhận xét bao quát về mảng Hương Thơm này như sau: “Ta bắt đầu bước vào một nơi ánh trăng, ánh nắng, tình yêu và cả người yêu đều như muốn biến ra hương khói”.

Đọc thêm...

Thơ Tân hình thức Việt: kể sao hết được… (Đỗ Quyên )

Ở Thơ Tân hình thức Việt và thơ phụ âm Việt đều có các giò ngôn-ngữ-phong-lan như thế! Nhìn vào thơ Đặng Thân, Vĩnh Phúc càng thấy thuyết thi pháp Jakobson “thơ là ngôn ngữ tự lấy mình làm cứu cánh” cực kỳ cao cường. Các hoa-ngôn-ngữ biểu lộ khác nhau. Tân hình thức Việt là một dòng-hoa-tươi-dại chảy từ sông suối thượng nguồn đổ về xuôi.

Đọc thêm...

Chiến tranh, xã hội tiêu thụ và thị trường văn học miền Nam 1954 – 1975 - Huỳnh Như Phương

Với khoảng cách 40 năm, người đọc đã có đủ độ bình tâm và khách quan để nhìn nhận và đánh giá những mặt tích cực và những mặt tiêu cực của các hiện tượng văn hóa, văn học giai đoạn ấy.

Đọc thêm...

Tình dục trong tiểu thuyết “Bàn tay nhỏ dưới mưa”

Dưới góc nhìn của nhà văn, yếu tố tình dục là nghệ thuật đích thực, ẩn chứa vẻ đẹp của tình yêu, sự thánh thiện, cao cả của tâm hồn. Hay nói cách khác, đằng sau những cuộc hòa điệu giữa thể xác và tâm hồn ấy, tình người, giá trị cuộc sống thăng hoa. Gấm ra đi nhưng tình yêu của Gấm thì mãi mãi bất diệt: Bởi trong đời người, mấy ai được hạnh phúc khi lìa bỏ cõi đời? Mấy ai đã sống hạnh phúc, chết bình an? Hoàn toàn hiến dâng thể xác và linh hồn cho người mình tuyệt đối yêu thương và ngưỡng mộ cũng là một thứ hạnh phúc không phải ai cũng được cơ may trải nghiệm”

Đọc thêm...

Kiến tạo một nền Lí luận – Phê bình tương lai – PGSTS Đỗ Ngọc Thống

Như  thế  trên cả hai bình diện: Tạo nguồn cho sự xuất hiện các nhà  lí  luận-phê bình và quan trọng hơn là tạo ra một công chúng đọc lí tưởng, đều có vai trò hết sức to lớn và quyết định của nhà trường.

Đọc thêm...

Cuộc đời yêu như vợ của ta ơi - Khuất Bình Nguyên

Việt Phương yêu quý cuộc đời như yêu quý Phật. Như yêu quý bản thân ông. Như vợ ông. Như một lời hứa tất cả vì tình yêu cuộc sống. Ta đau lắm những nỗi đau sinh nở. Cuộc đời, thân như hơi thở ta ơi. Ta vui lắm những niềm vui cởi mở. Cuộc đời yêu như vợ của ta ơi.

Đọc thêm...

Các bài viết khác...
Công cụ Tìm Kiếm..

TIN MỚI ĐĂNG

Hình ảnh
Cũng là thơ nhưng bạn đọc được hướng tới ở đây là lứa tuổi thần tiên...
Hình ảnh
                  Sáng 17/5/2017, tại tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia Hà...
Hình ảnh
- Giá cậu không có tên trong số những kẻ được mời - ông Petronius đáp - thì...
Hình ảnh
Chuyện về chiếc cầu vượt sông Tam Bạc (Hải Phòng) trị giá trên dưới 100...
Hình ảnh
  Hơn một tháng sau chúng tôi ra tòa. Tôi không dám cầu xin anh tha thứ và tôi...
Hình ảnh
Đây là vọp trắng Ô, không phải rồi Là… là… con ngán Nấu cà chua thôi..
Hình ảnh
Giải thưởng Cikada* của Viện Thụy Điển được thành lập vào năm 2004 để...
Hình ảnh
- Anh đang túng thiếu, lại làm quen với một bà già giàu sụ và cố tình kéo...
Hình ảnh
VHP:  Truyện cổ tích Hung ga ri này do dịch giả Nguyễn Hồng Nhung (đang ở bên...
Hình ảnh
ĐẤT VIỆT TRỜI NAM( Chương 24) Tướng Việt phòng thủ ải Nội Bàng Quân...
Hình ảnh
Giờ phút hiện tại quan trọng bởi vì đó là thời gian duy nhất trong đó ta có...
Hình ảnh
Hôm nay (ngày 20/5), Lễ trao tặng “Giải thưởng Hồ Chí Minh”, “Giải thưởng...

THỐNG KÊ TRUY CẬP

mod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_counter
mod_vvisit_counterHôm nay2872
mod_vvisit_counterHôm qua5328
mod_vvisit_counterTất cả7627975
Hiện có 260 khách Trực tuyến